Anwar es-Sadat

Fro Wikipedia
Jump to navigation Jump to search

Lo naskad li 25 desembre 1902 a Mit Abu 'l Kum e morid tuat li 6 oktobre 1981 a El Qahira (Egiptia). Filio de fella7in / ruranes, lo sufrad duran lon yuneso anke al militari Akademie del desestime del altri studentes e vizines al ruranes, tum kel explika ke lu did bli interesa por li rurares al difero de li altri liber ofisieres kel did krea li Republike.

Mikri, lu vadad al skole, pos en uni kopti kolegie kel esed sati vizine kun lon vilaje. Tum explika ke lo non esed fanati konter li kristanes.

Lo konosad li prisone den lu did tua un politikiste ke lu admirad kand esed plu yuno ma kel kontinuad li politi lude por li burgesie kum tu did bli anteu.

Li prendad li povo li 18 yunie 1953 kun Gamal abd-el Nasser e Negib.

Negib esed rapidim pozati al flanke. A disi epoke Naser volid li Demokratie e Sadat, deseptet por li politikeros did voli diktature.

Li realeso did fa ke Naser did krea rapidim diktature den li resultate del elektiones non konvenid a lo, e ke, multi plu tardi, kand lo did es presidento, Anwar es-Sadat did fa rejim plu liber por li jornales e kun tre poki politiki prisonieres : du islamistes e tri komunistes.

Inter li liber ofisieres li did es konsiderat un asne - vorde de Naser pluri foyes - e lu takad ? svigad ? tantim ke li povo dised "li ombre".

Kand Naser morid anke yuno, Ali Sabri, pro-sovieti, tenid li polise ma Sadat did sava atacha la plu grandi parte del armee den Ali Sabri fad politi terore.

Deveniti presidente Sadat did pova realisa tum kel voli de multi tempe : chanja li militari alianse, kompra amerikani armes, de qualitate boni insted sovieti armes, min boni e tre plu kari, e li sovietikes did politi chantajo omnifoye kand li Egiptanes komprad armes.

Ma por obteni li amerikani alianse un amerikani diplomato dikted a lu ke "On muss have gravi internationali problemes en vusa regione del monde por chanja nusen alianses"

Dunke Sadat did fa li guere de Kippur en 1973.

Disi guere did es derute por li Sirianes e viktorie por li Israelanes e li Egiptanes.

Sadat did fa alianse kun Hafez el Asad kel volid destrukte li state Israël. Sadat non diktet a lu ke lu personalim volid nur libera omna Egipta e gana li pase kun Israel.

Talim li egiti soldates atakad li Kanale de Suez e li Sinai ma les non invadad en Israël.

En li sami tempe kolones de tankes komandati da li general Ariel Sharon invadad en Egiptia.


Li Sirianes did es rapidim venkati. En disi tempe, israeli soldates esed ensirklat en Egiptia e egipti soldates esed ensirklat en Israël.

Pos kelki hores de diskutiones on did fa li armistise pos li pase a Camp David.

Sadat kel non haved li du rives del kanale de Suez kand lu deveni presidente, haved nunim li du rives e li kanale.

Lu ganad anke li ameriki alianse, militari e diplomati.

Ma li islami fanatikes konsiderad traitione ke Sadad non destrukted Israël e les tuad lu.