Aristotéles

Fro Wikipedia
Jump to: navigatione, sercha
Aristotéles

Aristotéles (ansieni grekim: Αριστοτέλης Aristotélēs 384 – 7 marte 322 A.K.E.) esed ansieni greki filosofe, kel studiad kun Platone e dosed Aléxandros li Grandi. Lo skripted multi libres pri multi temes, inklusent fisike, poesie, soologia, logike, retorike, guverno e biologia. On generalim konsidera Aristotéles, kun Platone e Sokrate, kom un ek li maxim influanti ansieni greki filosofes. Les transformad pre-sokratesal greki filosofia en li fondationes de Westal Filosofia. Li skriptures de Platone e Aristotéles fondad du ek li maxim importanti skoles de ansieni filosifia.

Aristotéles pretied savo obtenat fro li sensus e modernim on vud klasifika lo kom moderni empirike (vida materialisme e empirikisme). Lo traktad temes dialektikalim. In lon skriptures li parleres komensa fro ordinari kredos (Endoxa). Lon eme esed non-kontradiktione preferim kam vereso. Lo fad li fondatione de tu kel, du milyares plu tardim, saled bli developa en li empirikal siential metode. Quankam lo skripted dialoges fruim durant sen kariere, nur fragmentes de disus ha transviva. Li verkes de Aristotéles, kel ankore exista disdi, es traktates kel esed maxim partim non-publisad durant lon vivo. Dises probablim esed lektural notes o textes usat da lon studentes, e preske sertim les ha bli revise repetitim durant li yares. Li resulte es ke disi verkes multim es eklekti e desfasil lekto. Kelkes ek li maxim importanti es Fisike, Metafisike (o Ontologia), Nikomakhosal Etike, Politike, Pri Alme, e Poetike. Li stile e substantie de disi verkes, quankam konekted per multi fondational maneres, varia multim.

Aristotéles es konosat kom un ek li poki homes de historie kel studiad preske omni fake de sen tempe e probablim esed un ek li unesmi polimates. In sientie Aristotéles studiad anatomia, astronomia, ekonomike, embriologia, geografia, geologia, meteorologia, fisike e soologia. In filosofia lo skripted pri estetike, etike, guverno, metafisike, politike, psikologia, retorike e teologia. Lo anke traktad edukatione, stranjeri kustomes, literature e poesie. Lon kombinat verkes preske konstitu ensiklopedie de greki savo.